Uei : 23/06/2018

La Beluga « Lo pè de la letra »

O sabem totes, l’ortografia concebuda mai que mai pels òmes es sexista! Qual se’n estonariá  ? Los chòts fan pas de galinas  ! Los pòrcs fan pas de vacas  ! Es lo poder del machisme sul biais d’escriure e de pensar ! A l’ora d’ara arrestan pas de nos secutir las aurelhas amb l’escritura inclusiva. Mas o cal dire sul pic : s’enganan ! S’enganan ! Passan lor temps a estudiar un biais novèl de menar la motò a luòga d’estudiar las pèças de la motò ! E òc  ! A luòga de cambiar lo biais d’escriure deurián trabalhar sus las letras que permeton d’escriure. E per aquò far, estudiar lor pè! Las analisar al pè de la letra! Ieu, es çò que faguèri. A l’asart, prenguèri lo Q. Avètz espinchat un ? Un Q es una monifleta e una barra. Un viet d’ase qu’enrega la monifleta. S’es pas una letra sexista, aquò ? Espinchèri la M, puslèu lo pè de la letra M. Es una letra ben plantada sus sos dos pèses. Compés perfièch  ! Amb al centre lo viet d’ase plan ponchut que pendigòla ! E quora pensatz que la M es la primièra letra de MASCLE, avètz tot comprés! Se prenètz HOMME la primièra letra d’aquel mot. La H marcha, vesètz que marcha sus dos pèses, es bijambista. Es una letra ben arrapada al sòl, crei en ela, fièra, assegurada. Las doas cambas ligadas per una barra retta, poderosa. L’òm o dirà jamai pro mas es aquí la clau del machisme. La pròva : que viressètz la letra H d’un caire o de l’autre, la barra centrala bolega pas  ! Es l’ais.

Los òmes d’un caire coma de l’autre cambian pas d’ais. L’ais, la barra es lo poder del mascle. Es sus aquel ais que se bastiguèt e se bastís encara lo machisme ! Se prenètz FEMME la primièra letra, la F es pausada al sòl sus un pè! Camina sus un pè ! E se comparatz HOMME  e FEMME  vesètz que las letras son sexistas  ! Bijambista per l’òme, unijambista per la femna ! Anatz me dire : E vos los  occitans, cossí marchan vòstras letras, son sexistas elas tanben ? La FEMNA occitana, la F es unijambista, tirat la HEMNA gascona qu’es bijambista ! Las letras de las femnas gasconas valon las letras de las femnas francesas  ! Pel ÒME es mai complicat. La primièra letra de ÒME la Ò es una letra rodaira. Per se’n avisar sufís de revirar lo Q. Aquela Ò bastida amb una monifleta e una barra pichona clinada es una letra sexista sens pè. L’òme occitan es rodaire, sens pè, sens cambas. Amb son titoletonet sus la Ò a de pena a se reprodusir. Amb de femnas unijambistas e d’òmes sens pè, las letras occitanas an de pena a avançar ! E dire qu’amb aquelas letras trabalham dempuèi de sègles. E dire que n’i a que, per ganhar lo paradís, legisson de tèxtes sacrats amb aquelas letras, e d’autras tanben, en demorant al pè de la letra. Benlèu podrián arrestar de prener lor pè e legir amb lor tèsta ! Temps es vengut d’aliberar las letras del sexisme que las escana !

André Clamenç

Sèrgi Granier « Paraula, escrit e ortografia » (Lengadocian)

La paraula fonciona « ara e aicí ». Es espontanèa, per un (o d’) auditor(s) present(s), amb d’ajudas d’expression (ton, expressions, gèstes) e dins una situacion comuna. Lo parlaire se rend compte se lo(s) a qual(s) parla lo compren(on) pro. I a una adaptacion contunha (emai inconscienta) entre los interlocutors. L’escrit val per mai tard e sovent per endacòm mai. Pren un momenton, es un pauc reflechit. Es per qualqu’un(es) d’absent(s) que lo legirà(n) sens autra ajuda d’expression e dins una autra situacion que lo qu’a escrit. Lo qu’escriu pòt solament ensajar d’adaptar a l’avança son escrit al (als) legeire(s) segon çò qu’imagina d’el(es). Es la botelha a la mar.

La paraula es mai o mens relacion dirècta, personala, l’escrit relacion indirècta, mas ampla. La paraula es particularista, mentre que l’escrit tend a generalizar. I a pas de lenga normalament escrita sens una ortografia englobanta que la « cristallize » a travèrs lo temps e l’espaci, es a dire sens una ortografia convencionala.

En partenariat dab locongres.org

Subscribe to this RSS feed

La Setmana

  • L'edicion papèr
  • L'edicion 100 % Numerica

Descobrir las auhèrtas

 

Plumalhon

Plumalhon es un magazine pel 8-12 ans. Prepausa cada mes dos reportatges sus de tèmas d'actualitat, sus de países, d'animals... Prepausa tanben de BD, de jòcs e 

+

Capture decran 2017 11 28 a 11.48.12

Papagai

Papagai es la revista occitana dels pichonèls.
Prepausa cada mes istòrias, jòcs, una pagina de vocabulari e un dorsièr 

+