Uei : 18/06/2018

4au edicion d'Òc en Vesera (24) aquesta dimenjada

Deu 2 au 4 de març, la vila de Condat de Vesera en Dordonha qu'arcuelherà la 4au edicion d'Òc en Vesera. Pendent 3 dias, animacions e concèrts a l'entorn de la cultura e de la lenga occitanas que seràn perpausats aus abitants. Atau, lo 2 de març a 20 òras 30, lo grop tolosan Cocanha que harà un concèrt a la sala de las hèstas (entrada : 12 €), l'endedia, a partir de 10 òras deu matin, Patric Chouzenoux qu'animarà un debat a l'entorn de las arts culinàrias dab nombrós invitats com Marie-Françoise Oudard, l'autora Monica Sarrasin, l'escrivan e cançonaire peiregordin Micheu Chapduelh, Joan-Claudi Dugros, autor agenés e membre de Novelum-I.E.O 24, seccion peiregordina de l'Institut d'Estudis Occitans e l'escrivan agenés Joan Ganhaire, l'autor e fotografe Joan-Peire Lacomba, o enqüèra lo jornalista Dàvid Grosclaude.

Ensenhaire cercaire sociològue, Jean-Yves Agard que perpausarà ua conferéncia sus l'economia, la cultura e l'identitat deus territòris, e qu'amuisharà que las especificitats culturaus e lingüisticas de las Regions que pòden miar a la lor escaduda economica e toristica.  Lo vrèspe, plaça a las danças tradicionaus deu Piemont italian dab ua iniciacion animada peu grop Catafolk e Dario Anghilante. Pasqualina Pasero que perpausarà un talhèr de cosina.

Lo darrèr dia, lo hestenau Òc de Vesera que'vs convidarà a ua passejada musicau italiana per las arruas deu Condat de Vesera.

Inf. : Reservacions repaish e talhèrs au 07 81 11 02 88 / 06 08 46 74 59 — Site : www.condat-sur-vezere.fr — FB : Village de Condat sur Vézère.

  • Publicat dens Culture

Sprechen sie… lemosin ? — Un eschamnbe entre Baden-Wurtenberg e Occitània

Antan, coma lo Pascal Bodin de l’I. E. O. del Lemosin, anèram far, a Bel-Luèc, en Corèsa, una projeccion d’un filme de colectage sus lo vin palhat e una presentacion de l’occitan e de son ensenhament al jorn d’anuech. Aqueste rescontre era estat organisat per lo comitat de bessonatge Bel-Luèc-Scheinfeld, e ben d’Alemands devión lai venir. E nos era quitament estat dich qu’una lenguista que s’interessava a la lenga nòstra lai seriá. ’Quo era lo 15 de mai, un dimenge, e aviam pas talament lo nas virat per far ben de quilòmestres e nos trobar emb d’un auditòri clarsamenat. Mas de que fariam pas per parlar d’occitan ? E mai lai auriá la Marta e lo Pau Lonjavila, lo vinhairon del vin palhat, de monde que n’òm s’alassa pas de los veire. Enadonc, a vent per Bel-Luèc ! E aquí, d’en prumier un fais de monde, Francés e Alemands e, ’nadonc – que chal be dire que la cranhavam un pauc aquesta lenguista, nosautres que los nòstres diplòmes son ben aisats de comptar –, agueram non pas en fàcia de nosautres, mas coma nosautres, une genta femna, plasenta, dinamica, urosa d’èsser aquí e mai emb-d’un umor qu’aguessa en quauque temps desgialat las relacions francò-alemandas. Adonc ’quí aviatz lo Doctor Eva Martha Eckkramer, originariá d’Autricha e professora de lenguistica a la facultat de Mannheim, e que fasiá, a l’espòca, descrubir a sos eslevas la lenga occitana, « en imersion », si n’òm pòt dire, dins la Corrèsa-Bassa. Eron quitament anats al talhiér de la Ghislèna Poget, a Martel, dins lo Lòt. Çò que siguet ben, mai, ’quo es qu’aqueste còp, degun se botet pas de trobar a dire que l’occitan « ’quo es pas parier que lo patoàs » o que « lo meu patoàs ’quo es pas lo mesma que lo de mon vesin e nos comprenem cap de pial »...

Un alemanda que ne’n coneissiá quasi tant coma eles sus la lenga del país, quò i barret son forn, aus tròba-a-far. Quante la presentacion siguet ’chabada e lo veire de l’amistat partatjat emb fòrça discussions per Lemosins e Alemands, proposeram a Dòna Eckkramer d’anar beure un còp sus la plaça d’a Bel-Luèc. Lo Pascal, qu’a totjorn sos gatges dins l’autò per l’amòr de ne’n pas perdre v-una, aget sa camerà e faguèram una entrevista que se pòt veire sus YouTube, emb lo titol « Langues minorisées et occitan ». Quò fai que, a la debuta d’aqueste mes-mòrt, nos sem trobats tots dos convidats per per Dòna Eckkramer e l’universitat d’a Mannheim per anar parlar d’Occitania e mai que mai de Lemosin d’a los estudiants de Romania Minor, un cursus qu’estudia las lengas romanas minorisadas (catalan, occitan, retò-roman, sarde, e. c. a.) e mai los creòles a basa lexicala romana coma lo papiamentó. Migravam be un pauc, que nosautres sem pas professors, e ’quò nos impressionava be un bocin de far una presentacion davant aquesta dòna al mieg de sos eslevas… Mas agueron lo biais de nos botar redde en confiança, e zo, ’quò siguet enrejat ! Lo Pascal presentet lo Lemosin, parlet del trabalh de l’I. E. O. e mai que mai de sa partida d’a se, lo siti de colectages « La Biaça » que se’n entracha dumpuei la debuta e que conten, al jorn d’anuech, mai de vingt mila referencias. Mostret daus enregistraments de tot enja, e ben segur « Lo vin palhat ». Filme que los estudiants, Dòna Eckkramer e nosautres i ajuderam per ne’n far los jos-titols dins la lenga de Goethe, una version que se poirá veire sens tardar sus la chadena YouTube de l’I. E. O. Lemosin, chadena ont se lai bòta mas de filmes vertadiers, e non de colectatges.

Lo vòstre servitor i faguet descrubir los mila ans de literatura lemosina, un pauc de lenga, de revirada, e. c. a. A milanta legas del mespres o de l’indiférencia de mai d’un Occitan per lo soá cultura, podetz creire que i aguet mas plaser d’aver davant nosautres de jòunes ben atentius de çò que i contavam, curós, e que pausavon de questions estonantas. E nos aperceguèram qu’en mai de l’alemand « estandart » – e d’un bon francés –, parlavon quasi tots lo dialecte de lors cantons d’origina ! I aguet tanben quauques moments d’emocion, coma quante me fagueron tornar desclamar La lauseta del Bernart de Ventadorn dins la lenga, o be quante aguèram debat lo torn daus noms de familha, que los estudiants de la Romania minor n’eron espantats que se dissesson en occitan. E coma tot trabalh balha fam e que la cultura nòstra ’quo es tanben la cuisina, ’chabèram que lo Pascal nos botet tots al trabalh per far un pastis de barraud (de pomas de terra) e una flaunharda, que sigueron arrosats emb los vins de la Corrèsa e del Palatinat. La serenada se podiá pas fenir sens quauquas chansons e, ben segur, lo « Se chanta » ! A la prima, los estudiants que poirán tornarán en Lemosin coma sa professora, per contunhar de descrubir l’occitan dins lo país nòstre. De segur que n’i aurá enquera, de causas a se contar. E tots dos, coma lo Pascal, sem estats esmòuguts – e mai un pauc fièrs – quante Dòna Eckkramer nos aprenguet que lo 20 de belier de 2018, a Roma, i seriá remes, per lo Ministèri del Patrimòni Cultural, lo Prèmi Tacita-Mufa. Aqueste prèmi internacional, autres còps decernat per l’Unesco, recompensa l’accion de Dòna Eckkramer per las lengas minorisadas. Accion que la jurada descrubiguet e a primada mercés al filme que nosautres dos faguèram per la plaça d’a Bel-Luèc !

Joan-Peire Lacomba

Fòto : Emb, dins lo fons, lo Pau Lonjavila que sarra l’eisina per ne’n traire lo nectar, los estudiants de Romania minor, coma Dòna Eckkramer a man drecha, e ’sitats al mieg, de mança a drecha, lo Pascal Bodin e lo Joan-Peire Lacomba. (DR)

De novèlas, pas ges ordinàrias de JP Lacomba

D’unes d’aquestes tèxtes de Joan-Pèire Lacomba -emai benlèu totes- exploran las pregondors de l’anma umana. E quand aquestas anmas son lemosinas, va sens dire que nos passejam dins los abissis de l’insondable. L’imaginari de l’autor es capable de s’anar abeurar a las fòssas mai improbablas, aquò, plan solide, pel plaser del legeire. Coma creator, se balha pas cap de termièras. Atanben es testimòni de mantunas traucadas a travèrs la realitat. Entre maitas causas es mèstre dins l’art de manejar lo suspens. Sap susprene lo legeire al moment e a l’endrech ont s’i espèra lo mens. Las casudas d’unas de sas novèlas -es pas sistematic- pòdon èsser susprenentas e quitament espantantas. Es, a mon vejaire, dins la casuda que se tròba la quintesséncia de la novèla. D’unes tèxtes de Joan-Pèire Lacomba revertan los contes, que disi ? Son contes ! Son escriches dins l’intemporalitat deguda als contes. E, solide, lo meravelhós, l’embelinament apevan e acompanhan aqueles tèxtes que semblan nos arrivar non pas d’enluòc, mas… d’Endacòm mai. A longor de recuèlh, l’autor nos passeja dins lo mond misteriós dels aujòls retrobats per azard en plena laurada o de las salvatginas en cèrca de proximitat umana. Joan-Pèire Lacomba ensaja, dins sas metafòras, de far coabitar mantunes univèrs. Nos prepausa de los descobrir e de los explorar amb el. Entre maites tèxtes, d’unes se dirián de racontes totjorn entre vida e reire-vida, entre mòrt e reire-mòrt. Amb el, fasèm de longa d’anar-tornars dins d’espacis a las termièras imprecisas. Nos passajem dins d’encontradas ont la realitat es fosca e fugidissa ; aquí ont lo sòmi es improbable, benlèu perilhós. Amb aquel obratge, almens per qualqu’unas de sas pèças, sèm ben dins una literatura als contorns e a las embocaduras lemosins, amb tot çò qu’aquò enclaus de natural e de subrenatural, de clarescur e de logica potencialament extravaganta. Quand es pas dins los risques de la vida de cada jorn, Joan-Pèire Lacomba sembla anar quèrre sas inspiracions dins la(s) tradicion(s), al singular e al plural. N’i a gaire coma el per escalcir, e benlèu restituir, un ambient cargat d’emocions qualques còps ambivalentas. Sos tèxtes balhan sovent l’impression d’èsser estat escriches al clar de luna puslèu qu’a la raja del solelh.

Subscribe to this RSS feed

La Setmana

  • L'edicion papèr
  • L'edicion 100 % Numerica

Descobrir las auhèrtas

 

Plumalhon

Plumalhon es un magazine pel 8-12 ans. Prepausa cada mes dos reportatges sus de tèmas d'actualitat, sus de países, d'animals... Prepausa tanben de BD, de jòcs e 

+

Capture decran 2017 11 28 a 11.48.12

Papagai

Papagai es la revista occitana dels pichonèls.
Prepausa cada mes istòrias, jòcs, una pagina de vocabulari e un dorsièr 

+