Uei : 24/09/2017

Manifestacion Calandreta a Pau « Tot parièr com los bretons »

Ger au començar de vrèspe, un centenat de manifestants, per la màger part professors, gavidaires d'escòla e pairs de Calandrons que responón a l'aperet lançat per la Federacion departamentau de Calandreta deus Pirenèus-Atlantics.

Que demandan a aver la medisha derogacion que non pas las escòlas immersivas en lenga bretona. Las Diwan que s'escadón a obtiéner lo manteniment deus 48 contractes ajudats, validats per la prefectura de Bretanha.

Ana Maria Roth, l'ua de las fondatoras de las escòlas immersivas occitanas, que vienó sostiéner Calandreta pr'amor qu'a uei lo dia los sons petits hilhs qui segueishen l'ensenhament en occitan. ETV Ana Maria Roth

Magalie qu'ei mair de calandrons inscriuts a l'escòla immersiva de Lescar. Que ns'expliquè las condicions de tribalh de la Calandreta despuish la rentrada e l'implicacion deus pairs dens la vita escolara. ETV Magalie

« Catastròfa o oportunitat ? »

Los CAE an desaparegut e lo mitan occitan es en crisi. Vertat que l’anóncia foguèt subta e qu’es una catastròfa per un malhum que repausa mai que mai sus l’associatiu. Mas almens, nos podèm dire que n’avèm profitat d’a fons e fins al cap. Se podiá devinhar dempuèi d’annadas, vista la baissa generalizada de las subvencions, que los emplecs ajudats anavan desaparéisser. Nos a pas empachats, fins al darrièr moment, de far coma se la font s’anava pas jamai tarir, sens pas jamai pensar a de solucions de recambi. Uèi, es benlèu lo moment d’o far. Soscar a ua autre biais de far que lo de la precarizacion dels salariats, la fugida de las competéncias e la « diletantizacion » del sector professional occitan. Perque fins ara, la competéncia principala demandada per èstre ATSEM dins una escòla immersiva – es pas qu’un exemple demest d’autres – èra pas de parlar la lenga o de saber s’ocupar de mainatges, èra d’èstre eligible al CAE.

Perqué fins ara una persona motivada, competenta, qu’aviá mestrejat sas missions e lo foncionament de son estructura, èra sistematicament remandada al cap de dos ans, qual que siá lo profièit que la lenga e la cultura tiravan de son professionalisme. Benlèu qu’en mai d’una catastròfa, aquela crisi pòt èstre una oportunitat. La de professionalizar enfin lo sector de l’occitan. Solide se cal curar lo cap. Cercar d’alternativas. Acceptar d’embauchar una persona competenta e formada en CDI puslèu que quatre començaires en CAE. Imaginar de mutualizar un comptable professional a 35 h entre doas estructuras puslèu que d’aver lo sieu pròpi, mal format, 25 h per setmana. E en plaça de bramar per demandar lo tornar d’un contracte precari que tornarà pas, poiriam exigir de moneda per bastir un mitan occitan amb un naut nivèl de competéncia, respectuós de sos salariats e que seriá pas a la mercé de la mendra baissa de subvencionament.

MARC AMAL

  • Publicat dens Éditos

Contractes ajudats — Calandreta davant la Prefectura doman

La Federacion Departamentau Calandreta deus Pirenèus-Atlantics que lança un aperet a manifestacion doman a 14 ò 30 contra la baisha deu nombre de contractes ajudats, anonciada peu govèrn quauques dias abans la rentrada. Lo rendetz-ve qu'ei balhat davant la Prefectura paulina, dab l'eslogan « Las escòlas Diwan bretonas qu'an ganhat lo manteniment e lo renovelament de tots los lors emplecs ajudats. Exigim parièr tà Calandreta ! »

La Federacion que demanda au prefècte deus Pirenèus-Atlantics, Gilbert Payet, d'aplicar a las escòlas Calandreta las medishas mesuras que non pas las dont an beneficiat las escòlas immersivas en lenga bretona, las Diwan.

Arron dus acamps, las Diwan qu'obtienón la validacion deus 48 contractes ajudats per la prefectura de Bretanha. Los 104 contractes qui devèvan acabà's enter lo 1èr de seteme e lo 31 de deceme que son renovelats.

Que vòlen ua derogacion per las Calandretas

En Bearn, la Calandreta de Porciuvas qu'ei trucada de front per la decision deu govèrn de baishar lo nombre de contractes ajudats despuish la rentrada. L'escòla qu'ei dens l'obligacion de suspéner las garderias deu començar de jornada quan las de la fin deu dia que son geridas peus pairs deus calandrons entà guarantir l'activitat de l'escòla. Aquestes que s'aucupan tanben de la distribucion deus repaishs e deu netejatge. « Aquera manca de personau qu'a ua consequéncia pesuga peu foncionament de l'escòla, l'ensenhaira de mairau que s'arretròba shens nada ajuda-mairau a partir de 3 òras deu vrèspe », çò declara l'equipa de l'escòla dens un comunicat. Que denóncia la situacion de fragilitat dens las quaus de tròban las escòlas associativas laïcas com Calandreta, Ikastola, « dens l'obligacion de descalar la rentrada, ua situacion ubuesca en 2017 dens l'un deus país mei rics deu monde ». Arron l'escaduda de las escòlas immersivas bretonas de mantiéner los lors contractes ajudats, l'equipa de la Calandreta que demanda la medisha causa tà las escòlas immersivas occitanas en aperar au Prefècte deus Pirenèus-Atlantics a har beneficiar los qui n'an besonh derogacions tà l'educacion, previstas per la ministra deu Tribalh, e que sian mantienuts los contractes CUI-CAE.  
 
La Calandreta deu Seuvestre qu'ei tanben miaçada peu gèl deus emplecs ajudats. L'equipa pedagogica que balha rendetz-ve au monde doman a l'escòla Poursiugues Boucoue entà juntar los pairs mobilizats. De 8 òras 30 a 16 òras 30, talhèrs « ciutadans » que son organizats dab los calandrons en classa. L'equipa que presentarà, a 11 òras 30, la situacion de las Calandretas. 

Gèl dels contractes ajudats, Calandreta s'amalís

L'anóncia de la supression de quasi 150 000 emplecs ajudats a partir de la dintrada provòca la colèra dels cònses e de nombrosas associacions avent ressorça ad aquel genre de contracte dempuèi lors creacions dins las annadas 80.

Aquel còp dur portat al sector associatiu seriá degut a la « non-eficacitat d'aqueles contractes contra lo caumatge » e al fach que non sián pas lo trempolin esperat dels tribalhaires cap al mercat de l'emplec. « Fals » respond lo partit Régions et Peuples Solidaires dont avèm entrevistat l'un dels membres, Pèire Costa ger : « Los emplecs ajudats an ben una utilitat socialas, entraïnan lo creis dels taus d'activitat de las personas cibladas e permeton de sortir del caumatge ». Lo jove militant parla d'agravacion de la fractura territoriala e denóncia la baissa del nombre de contractes ajudats qu'equival a la mòrt de las escòlas immersivas.

Del costat occitan, la Calandreta del Lis en Bearn foguèt la primièra a reagir a la supression dels CUI-CAE per un comunicat de premsa mandat a la redaccion. I fa estat de la situacion dels emplegats de son escòla : doas personas son emplegadas mercè als contractes ajudats.

L'occitan pena de germinar dins Gers

L’usatge de la lenga s’intensifica dins lei mitans associatieu e culturau. Mai per li donar lònga vida, son aprendissatge a l’escòla es necite. Embé d’annadas de lucha per lo metre en tèrra, l’occitan creis e tempta de se mantene maugrat una meteò politico-sociala pas totjorn favorabla a son espeliment. Quora se vei la carta de l’implantacion de Calandretas, lo costat « Reiaume » de Ròse es florissenta. Dins l’airau de Nimes-Albi-Ortès, creisson un fum d’escòlas immersivas, concentradas dins lo Sud-Oest de Miegjorn. A la favor dau solèu e de la pluèia, l’occitan espelís dins de nombrós establiments dei regions Occitanie e de Nouvelle-Aquitaine
subretot.

Mai dins Gers, i a de granas semenadas que montan pas. Dins aqueu canton existís pas de Calandretas. Es un territòri en ermàs dins un país clafit d’escòlas onte la lenga es cultivada emb amor. Pasmens, la demanda es aquí, lo jardin dubert en totei, mai basta d’una sola dalha per tot copar. Es çò qu’arribèt an’ Aush, mentre que totei lei condicions
èran recampadas per faire sortir un projèct bilingue. Veirà jamai lo jorn. E despuèi aquela descapitada, leis actors militants e lei parents volontaris se desepèran fàcia a un camp sensa cultura. Que i a lei mans verdas e lei mans negras. Lei promièras assajan de modelar un païsatge occitan dins la dificultat, e lei segondas i botan lo fuòc.

An’ Aush, quora l’escòla bilingua que fuguèt abandonada, avèm laissat una tèrra privada de seba. Per certans, la lenga fai polit, pas mai. Dison que son d’acòrdi per crear d’escòlas mai leis accions seguisson pas. Sentisson pas l’utilitat e l’interès d’una tala estructura dins un canton coma aqueste. Fau saupre que basta pas de semenar lei granas. Aquò se cultiva, se jardina, se faiçona. Es aquò, la lenga. Una flor que nautrei solets podèm faire dubir...

AMY CROS

  • Publicat dens Éditos
Subscribe to this RSS feed

La Setmana

  • L'edicion papèr
  • L'edicion 100 % Numerica

Descobrir las auhèrtas

 

Papagai

Papagai es la revista occitana dels pichonèls. Prepausa cada mes doas istòrias, de jòcs, una pagina de vocabulari e un dorsièr en rapòrt amb un dels dos 

+