Uei : 19/09/2017

Pierrick Bordenave, la lenga au còr… de las Lanas

Despuish dus ans, lo Bearnés qu’ei regent a Morcens en cordèra bilingua. Que’ns contè lo son parcors deu collègi, en passar peus bancs de la facultat dinc a la soa plaça de regent en las Lanas.

L’interés de Pierrick tà l’occitan que’u vienó « atau, un drin per hazard » quan èra au collègi a Nai, en Bearn. Que seguí cors de lenga de la sheisau enlà dinc a la tresau. Que s’interessava a la lenga mes tanben a la cultura locau qui l’entorneja, en implicà’s dens eveniments com lo Carnaval. Dens la familha qu’entenèva la lenga shens tròp i prestar atencion. « Lo pairbon deu costat de la mair que parlava lo bearnés un drin, mes qu’ei au collègi que m’en·hiqui vertadèrament dehens », çò nse hidè Pierrick. N’a malament pas podut seguir aqueth ensenhament au licèu pr’amor n’i avèva pas qu’eth qui’u volèva. Mes aquò ne l’empachè pas de contunhar a interessà’s e que cerquè sus internet tèxtes en lenga nosta de drin pertot e informacions d’actualitat. L’Escòla occitana d’estiu de Vilanòva d’Òlt (47) que’u permetó tanben de practicar l’occitan e de descobrir mei pregondament l’interdialectalitat de la lenga.

L’arribada a l’universitat de Pau que tornè hicar Pierrick dens lo banh occitan mercés especiaument au Movement deus Estudiants d’Occitania, lo Med’Òc.

  • Escriut per

Sébastien Langloÿs : « L'escultor e lo bard » (Lengadocian)

Installat pel barri dels Carmes (Tolosa) trabalha sus una estatua de Frederic Mistral que seriá inaugurada en 2018 dins la vila ròsa.

De temps en temps, s’arrèstan davant son talhièr. Tiran los parents per la marga. Son de mainatges de l’escòla Calandreta vesina (l’escòla Garoneta), que reconeisson la cara de Frederic Mistral dins la veirina o que li son vengut rendre visita amb lo regent, fa qualques temps. Es un dels moments qu’agradan lo mai a Sébastien Langloÿs. Es a el que foguèt fisada aquela òbra granda : escultar una estatua grandor natura o un bust del bard provençal per 2018, a Tolosa... Sián 140 ans après l’obtencion per Mistral del títol de Grand Mèstre dels Jòcs Florals. Foguèt un onor pel quite co-fondator del Felibrige quand se sap que l’Acadèmia dels Jòcs Florals es l’acadèmia sabenta mai anciana d’Euròpa. Es tanben al sénher Langloÿs que foguèt fisada la tasca d’escultar los bustes dels sòcis fondators del Felibrige que devon èsser installats dins un jardin eponim de la vila provençala d'Airaga (13).

Irene Guilhendou : « La dauna de Juranson » (Gascon)

Aquera hilha de paisans que gereish lo domeni Latapy, peu vinhau de Juranson... Ua hemna tant energica com capborruda. Suu territòri de la comuna bearnesa de Gan, au sud de Pau, lo domeni Latapy que s’espandeish sus ua barra calcària a la crotzada de las rotas enter las vaths d’Aspa e d’Aussau. Que compren cinc ectaras de vinhas geridas e espleitadas per Irena Guilhendou, sola ... a la barra.

Pertrèit d'Estela Masodièr : La lenga en eretatge

Filha d’un contaire e librari occitan, aquela ensenhaira d’Alès contunha de transmetre la lenga...coma l’a recebuda. Se sètz al centre Agora de Nimes d’aquesta passa, l’auretz probablament crosada. Foguèt presenta a l’acuèlh dels participants, mas tanben assetada pendent una conferéncia o lo ser al sèti d’a costat, a profeitar d’unas de las velhadas organisadas dins l’encastre de l’Universitat Occitana d’Estiu de Nimes. Coma vice-presidenta de la MARPOC e presidenta de l’IEO 30, Estela Masodièr aurà portat un grand suènh (amb tota la còla) a la preparacion de l’eveniment.

  • Escriut per

Pertrèit : Jordan Saïsset, l'escrivan, lo jornalista, lo musicaire

Marselhés despuish quauquas annadas dejà, Jordan qu’ei originari de Carcassona, dens Aude. Vertat que ne parla pas la lenga, mes que demora la soa « darrèra murralha a abàter », çò nse ditz. N’a pas jamei avut tròp l’escadença de la parlar lhevat quan se’n va encontrar aus amics de l’Ostau dau País Marselhés. Jordan qu’i encontra a monde qui ac mestrejan perfèitament, qui l’an estudiada a l’universitat, un plaser tà las soas aurelhas : « A Carcassona, la lenga qu’ei enqüèra hèra presenta. Lhèu pas forçadament en vila mes dens los vilatges a l’entorn ». Lo pair Saïsset qu’a un passat de militant occitanista e qu’a miat lo son hilh dens los acamps deu Partit Occitan atau com dens mantuns concèrts de musica occitana pendent tota la soa enfança. Los pairans tanben qu’an la lenga e que son eths dab la soa mair, qui transmeten cançons en occitan a las soas hilhas : « Si ne la transmèti pas, que serèi la darrèra generacion a l’aver entenuda. Qu’èi duas hilhas, l’ua de 5 ans e miei e l’auta de 2 mes. Jo que’m hèi hèra discret aquiu-dessús, ne’m soi pas enqüèra focalizat sus la transmission, qu’ensagi purmèr de reabilitar personaument un maxímum la cultura. Que vederam si aquò las interessa, ne las forçarèi pas », çò nse hidè.

  • Escriut per

Pertrèit de Sandra Juan : religaira de culturas

Per la responsabla « cooperacion » del CIRDÒC, lo dialòg cultural es primièr un afar de familha.

Tot èra calme. Defòra, sus la faciada que dona sus la plaça del 14 de julhet, las caras impavidas dels ancians (Robèrt Lafont, Max Roqueta) semblavan agachar los passants que fan lor vida. Al dintre, dins un silenci estudiós, d'unas personas èran assetadas lo nas dins lo libre que consultava e èran concentradas sus lor trabalh. Pels ensenhaires, estudiants o simple curioses, èra una jornada coma una autra al dintre de la mediatèca occitana a Besièrs.

Al primièr estatge, Sandra Juan reglava los darrièrs detalhs de la « Nuèit de la lectura » version CIRDOC. Iniciat pel ministèri de la cultura, aviá per mira de far dobrir las bibliotècas en defòra de lors oraris costumièrs. Dins aquel monument de veire a la cultura nòstra, Sandra Juan organizèt de sesilhas de lectura en lengas occitana (segur), persana, araba, italiana o japonesa. Aquò fa tot un fum de monde a metre en relacion e d'oradas a passar al telefòne, mandar corric sus corric e esperar de responsas.

Al moment que la contactèrem, li mancava pas mai que d'orquestrar una intervencion sus la preparacion del tè en Africa del nòrd, rite social d'una importància tan granda coma dins los salons de la bona societat de l'Anglatèrra victoriana. Tot aquò se debanava dins un ambient relativament quiet avant lo grand cambavirament del primièr semèstre de l'annada, clafit de manifestacions de totas menas. Èra lo moment ideal de descobrir perqué la responsabla « cooperacion » del CIRDOC estaca tan d'importància al dialòg entre las culturas.

  • Escriut per

La Setmana

  • L'edicion papèr
  • L'edicion 100 % Numerica

Descobrir las auhèrtas

 

Papagai

Papagai es la revista occitana dels pichonèls. Prepausa cada mes doas istòrias, de jòcs, una pagina de vocabulari e un dorsièr en rapòrt amb un dels dos 

+