Lo setmanièr occitan

Pertrèit — Emilia Roemer, Professora apassionada peus trobadors

Qu'ei la purmèra rentrada au collègi Sent-Maur per Emilia Roemer, 26 ans. La bearnesa qu'obtienó lo son diplòma quauques mes a, e qu'a plan l'intencion d'ensenhar la lenga ad aquestes joens tà qui, l'occitan ei quauquarren de desuet. Emilia Roemer, professora en èrba que comencè la lenga drin tard, segon los sons mots pròpis : «  qu'èi començat drin tard d'apréner la lenga nosta, qu'èra au licèu, que l'èi causida en opcion  ».

Qu'ei la purmèra rentrada au collègi Sent-Maur per Emilia Roemer, 26 ans. La bearnesa qu'obtienó lo son diplòma quauques mes a, e qu'a plan l'intencion d'ensenhar la lenga ad aquestes joens tà qui, l'occitan ei quauquarren de desuet. Emilia Roemer, professora en èrba que comencè la lenga drin tard, segon los sons mots pròpis : «  qu'èi començat drin tard d'apréner la lenga nosta, qu'èra au licèu, que l'èi causida en opcion  ». Com tot occitanista qui s'arrespècta, que sabó que lo bearnés èra la lenga mairau de la soa mairbona (originària de las Vaths de Varetons), que causí en consequéncia l'opcion e que li agradè hèra. Un còp lo bachelierat en pòcha, Emilia que partí har los sons estudis cap tà Bordèu. Que validè ua Licéncia de letras e d'occitan a l'Universitat Montaigne-Bordèu 3, abans de's dirigir cap a un Master de Recèrca literària. A la fin d'aquestas duas annadas d'estudis, que presentè un memòri pro originau suus ausèths dens la literatura trobadorenca. L'especialitat Recèrca en Estudis literàris (REEL) qu'auhereish ua iniciacion a las tecnicas de la recèrca dens los camps de la literatura francesa, francofòna, de la literatura latina e de la literatura occitana medievau e modèrna. Que seguí cors dab Katy Bernard (presidenta de l'Institut Occitan). «  Qu'ei Katy Bernard qui'm balhè lo virus deus trobadors e qu'ei mercés ad era s'èi contunhat dinc au Master en har un memòri suus ausèths dens las cançons deus trobadors ». Ja que sia bearnesa, qu'ei a Bordèu qu'aprenó tota la cultura e l'istòria occitanas. «  Qu'èi tanben descobèrt la dança e la musica occitanas en participar a bals tradicionaus. Ne coneishèvi pas briga aqueth environament ». Per la seguida, aquesta mesa en boca que li balhè l'enveja d'apréner instruments tradicionaus. Com lo Conservatòri de Bordèu ne perpausava pas aquera mena de cors, que podó comptar sus l'ajuda de Lucia Longué (Xarnege, Ba'al) tà li apréner a manejar la flabuta, lo tamborin o enqüèra la boha.

Retorn tau país

Atirada per l'ensenhament, la joena bearnesa que mudè tà Tarba entà passar lo son CRPE (Concors de Recrutament deus Professors de las Escòlas). Ua mauescaduda tà miélher ensajà's au CAFEP. Lo CAFEP qu'ei lo Certificat d'Aptitud a las Foncions d'ensenhament dens los Establiments Privats. Un certificat qu'obtienó dab succès « Dab aqueste diplòma, que's pòt ensenhar dens lo privat e mei que mei demorar dens lo ton parçan d'origina », çò nse precisa Emilia. Augan, que hè ua annada d'estagi au collègi Sent-Maur, au ras de la calandreta de Pau. Qu'ei un establiment on l'occitan ei obligatòri en sheisau e cincau. En quatau e tresau, la lenga nosta que vad ua opcion. Qu'i tribalha 8 òras per setmana e qu'a dus dias de formacion a Bordèu o de quan en quan a Baiona. Emilia que'ns ditz mei sus la causida de l'establiment paulin : «  Qu'èi causit lo collègi pr'amor que i a tribalh tà cambiar los estereotips que tots los joens an en cap a l'entorn de la lenga. La majoritat n'a pas briga de ligam dab l'occitan e que pensan qu'ei ua lenga morta, pas briga dinamica e jo qu'ensagi de tornar establir la vertat ! ».

Ua rentrada esperada

La rentrada deus collegians que's debanè lo 3 de seteme. L'endedia, Emilia que hasó la soa « pre-rentrada ». Qu'anè véder quin se debanavan las purmèras classas. Los cors d'occitan d'Emilia que comencèn lo 7 de seteme passat. Qu'a tres classas de sheisau, tres de cincau, ua de quatau e ua de tresau. Quan li demandam si n'ei pas tròp estressada de la soa purmèra rentrada com professora bilingua, que'ns respon simplament, non. « L'an passat, qu'èi hèit ua annada meilèu tranquillòta. Qu'èi preparat lo concors plan segur, que tribalhavi dejà duas òras au collègi e quauquas òras en Temps Peri-Escolars a la calandreta paulina, mes qu'èra tranquillòt ». Que's compren plan que li tardava de començar lo son mestièr de professora. Quin interessar los joens a l'occitan ? Emilia que perpausa causas ludicas entà har apréner çò que vòu aus mainatges. Per la musica per exemple, qu'utiliza causas qui poderén interessar los joens. « Que cau amuishar que la musica occitana n'ei pas quauquarren de vielh. Que'us hèi alavetz tribalhar sus las paraulas de cançons, per exemple de Massilia Sound System, o de grops de musica experimentau com Artús. Que perpausi tanben jòcs de ròtle entà'us apréner la conjugason o enqüèra punts de gramatica per exemple ». Qu'ei important tà la joena professora de parlar de l'actualitat deu parçan e pròche deu collègi aus collegians. Que'us parla de la session de sauts bearnés qu'organizan un còp per mes los Menestrèrs Gascons a la plaça deu Herau a Pau, de l'existéncia d'ua escòla calandreta au ras deu collègi, atau com deu Carnaval Biarnés. L'objectiu qu'ei balhat : har víver l'occitan en dehòra deu collègi e amuishà'us que l'occitan ei vertadèrament ua lenga viva. Emilia que'ns hidè de la soa volontat de crear ligams enter las divèrsas matièras dispensadas au collègi. Arron discutidas dab los autes collègas professors, ideas de mutualizacion de cors tà enriquir lo saber deus collegians que son nascudas. Per exemple, la professora de musica que li perpausè de har cors amassa entà amuishar los instruments tradicionaus aus joens... Tot un programa !


Écrit par La Setmana le lundi septembre 14, 2015

« CINEMA : « L'Interès General ? Qu'es aquò ? » - La Setmana qu'ei sortit ! »