Lo setmanièr occitan

Entrevista Yann Lespoux : « Nos fasèm pas d'illusions »

Avèm entrevistat lo president de la FELCO qu’a transmés un questionari a destinacion dels candidats a l’eleccion presidenciala.

Quina plaça per las lengas ditas regionalas (dont la nòstra) dins la Republica ? Es la question que pausa la FELCO dins un questionari adreçat a totes los candidats a l’eleccion presidenciala, levat lo FN. Demanda primièr als candidats se an l’intencion de contunhar un procèssus legislatiu en favor de las lengas, iniciat per la proposicion de lei de Bruno Le Roux (PS). S’èra pas lo cas, los ensenhaires volrián saber quinas mesuras los candidats entendon menar per las lengas ditas regionalas, dins l’ensenhament public, en particular.

La FELCO se demanda encara se los pretendents a la magistratura suprèma vòlon a lor torn temptar una modificacion constitucionala. S’agiriá alara de modificar l’article 2 amb un complement suggerit en 1992 mas refusat. Precisava alara que « lo francés es la lenga de la Republica dins lo respècte de las lengas regionalas ». Los ensenhaires d’occitan encadenan logicament amb la question de la Carta europèa per saber se serà ratificada pels candidats.

La question finala parla dels ròtles de l’Estat e de las collectivitats tocant a las lengas. Demandan qual es l’interlocutor mai apropriat per assegurar « la proteccion e lo desvolopament d’aquel patrimòni nacional, en particular per çò qu’es de l’ensenhament public ». Pel moment, los programas presentats pels candidats demòran pro generals, sens cavar. D’ont lo besonh de responsas precisas a de questions precisas. Los retorns eventuals dels candidats seràn publicats sul site de la FELCO. Amb son president Yann Lespoux, nos sèm interrogats primièr sul timing d’aquela consulta.

La Setmana — Perqué aver esperat tan tardièrament per mandar las questions ?
Yann Lespoux —
Esperàvem de saber qual seriá candidat. Arribam al moment que lo Conselh constitucional a validadas las candidaturas. Es pas de bon jónher totes los candidats e mai que mai pendent lo periòde de recèrca de pairinatges.

LS — De questions als partits, en prealable de la causida dels candidats, èran pas possiblas ?
YL — Francament, i avèm pas mai pensat qu’aquò. Avèm l’experiéncia de las eleccions precedentas ont i a rarament de responsas claras aquí-dessús. Sabiam qu’auriam pauc de responsas qu’engatjarián pas forçadament los candidats. Es per aquò qu’avèm ensajat d’èsser un pauc precís sus çò que demandàvem. Esperam de veire çò que tornarà e esperam que de causas tornaràn ! Avèm l’impression que dins aquela campanha, los subjèctes de fons... demòran al fons. La question de las lengas es pas gaire abordada.

LS — Pel biais del vòstre questionari, esperatz una continuitat dins çò entamenat pendent lo quinquenat de François Hollande ?
YL — Òc, esperam una continuitat d’aquel quinquenat que, pasmens, nos a plan decebut tocant a las lengas regionalas. Çò entamenat o foguèt a la tota fin, es çò qu’a menat lo fracàs de la proposicion de lei Le Roux perque èra tròp tard. Çò mai important per nosautres es la question de l’article 2 de la Constitucion que fa clarament empacha a las lengas regionalas. Nos sembla èsser lo punt que poiriá desblocar la situacion.

LS — Cresètz qu’après la famosa promessa n°56 de François Hollande en 2012 (non tenguda) i aurà pas melhor per aquesta campanha de 2017 ?
YL — Ja seriá plan que i aguèsse de promessas oficialas. Quitament se François Hollande tenguèt pas sa promessa, aguèt lo meriti de parlar de las lengas regionalas dins son programa e es pas lo cas pel moment. Après, nos fasèm pas d’illusions. Mas es lo nòstre ròtle d’anar demandar de comptes, d’anar demandar d’engatjaments e de nos lançar, après las eleccions, dins la batèsta que contunha.

LS — Aquela abséncia oficiala de las lengas ditas regionalas dins los programas es dangierosa per la seguida ?
YL — Pensi pas que siá dangierosa mas es geinanta. Es pas dangierosa perque es rarament un subjècte qu’interèssa los candidats. Parlan de causas fòrça mai generalas que pensan qu’interèssan mai los ciutadans. L’abséncia de las lengas regionalas dins los programas vòl pas dire qu’un còp lo candidat elegit, s’interessarà pas a la question. Lo nòstre ròtle es justament de la portar e de far en sòrta d’èsser ausit pels ministèris e pel President. 

Entrevista Clamenç Pech

 


Écrit par La Setmana le jeudi avril 13, 2017
Category: news - Tags: lespoux, felco, ensenhament, eleccion, lenga, occitan, presidenciala

« Pertrèit de Pierrick Bordenave, la lenga au còr… de las Lanas - Editorial : « Auturoses, los Franceses ? » »